Keywords
taxonomic analysis
local spatial development plan
How to Cite
Abstract
The aim of the paper is to assess the current state of planning coverage in Polish regions and to identify the reasons for its variation. The latest changes in the spatial development management system introduced by the 2023 Act on Spatial Planning and Development have also been analysed. The adopted research methods are literature review and cluster analysis. The empirical part includes Ward’s agglomerative method and k-means method. A comparative analysis in terms of time revealed slight changes in planning coverage. Five voivodeships changed their clusters, including: Lodzkie, Podlaskie, Mazowieckie, Opolskie, and Warminsko-mazurskie.
References
Bajerowski, T. (Ed.). (2008). Zarządzanie przestrzenne. Teoretyczne i praktyczne aspekty prognozowania finansowych skutków opracowań planistycznych. Olsztyn: Wydawnictwo Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego. https://zielski.osdw.pl/ksiazka/Tomasz-Bajerowski-red-/Zarzadzanie-przestrzenne,zielsG057X988 (in Polish).
Berisha, E., Cotella, G., Rivolin, U. J., & Solly, A. (2023). Spatial governance and planning systems vis-à-vis land consumption in Europe. European Planning Studies, 32(3), 553–568. https://doi.org/10.1080/09654313.2023.2207605
Brzeziński, C. (2015). System planowania przestrzennego jako bariera realizacji komponentu miejskiego polityki spójności w Polsce, Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu. Gospodarka lokalna w teorii i praktyce, 391. (in Polish).
Butt, M. A., & Li, S. (2012). Developing a web-based, collaborative PPGIS prototype to support public participation. Applied Geomatics, 4(3), 197–215. https://doi.org/10.1007/s12518-012-0085-1
Cymerman, R. (2010). Prognoza skutków finansowych uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. In R. Cymerman (Ed.), Podstawy planowania przestrzennego i projektowania urbanistycznego (pp. 763-771). Olsztyn: Wydawnictwo Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego. (in Polish).
Daniel, P., Kafar, D., & Pawlik, K. (2023). Systemowe zmiany w planowaniu przestrzennym. Warszawa: C.H. Beck. (in Polish).
Gaczek, W. M. (2003). Zarządzanie w gospodarce przestrzennej. Poznań: Branta. https://www.taniaksiazka.pl/zarzadzanie-w-gospodarce-przestrzennej-gaczek-wanda-maria-p-40564.html (in Polish).
GUS. (2024). Local Data Bank. https://stat.gov.pl/en/databases/lokalne/bdl/
Izdebski, H. (Ed.). (2023). Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne: komentarz. Warszawa: Wolters Kluwer. https://www.profinfo.pl/sklep/planowanie-i-zagospodarowanie-przestrzenne-komentarz,395503.html (in Polish).
Jędraszko, A. (2008). Gospodarka przestrzenna w Polsce wobec standardów europejskich czyli jak ustanowić dobre prawo dla zrównoważonego rozwoju. Warszawa: Biblioteka Urbanisty. (in Polish).
Kowalewski, A. (2015). Gospodarka przestrzenna – 25 lat samorządnej i samorządowej Polski. Samorząd Terytorialny, 1–2, 36–43. https://frdl.org.pl/pliki/frdl/document/publikacjeFRDL/AKowalewski_Jubileusz_1.pdf (in Polish).
Kowalewski, A., & Nowak, M. J. (2018). Trzecia Rzeczpospolita - urbanistyka w kryzysie. Studia Komitetu Przestrzennego Zagospodarowania Kraju PAN, 182, 35–82. https://journals.pan.pl/publication/125362/edition/109387/studia-kpzk-2018-tom-182-studia-nad-chaosem-przestrzennym-cz-1-chaos-przestrzenny-i-prawo-uwarunkowania-procesy-skutki-rekomendacje-trzecia-rzeczpospolita-urbanistyka-w-kryzysie-kowalewski-adam-nowak-maciej-j?language=pl (in Polish).
Lodigiani, A. (2014). E-planning: The digital toolbox in participatory urban planning. In A. Contin, P. Paolini & R. Salerno (Eds.), Innovative technologies in urban mapping (pp. 135-144). Cham: Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-319-03798-1_12
Lorens, P. (2005). Gospodarowanie przestrzenią a polityka równoważenia rozwoju. Studia Regionalne i Lokalne, 4(22), 27–34. https://studreg.uw.edu.pl/pl/archiwum,gospodarowanie-przestrzenia-a-polityka-rownowazenia-rozwoju (in Polish).
Makowski, T., & Drzazga, D. (2023). System zintegrowanego planowania rozwoju w warunkach polskich: założenia – zasady kierunkowe – koncepcja. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego. https://ksiegarnia.pwn.pl/System-zintegrowanego-planowania-rozwoju-w-warunkach-polskich.-Zalozenia-zasady-kierunkowe-koncepcja,1046234742,p.html (in Polish).
Mickiewicz, P. (2015). Strategiczne zarządzanie przestrzenią i środowiskiem. In B. Kożuch & Ł. Sułkowski (Eds.), Instrumentarium zarządzania publicznego (pp. 48-55). Warszawa: Difin. https://bazekon.icm.edu.pl/bazekon/element/bwmeta1.element.ekon-element-000171405305 (in Polish).
Mickiewicz, P. (2015). Zarządzanie przestrzenią w zarządzaniu publicznym. Marketing i Rynek, 10, 199–204. http://bazekon.icm.edu.pl/bazekon/element/bwmeta1.element.ekon-element-000171405305 (in Polish).
Najwyższa Izba Kontroli. (2022). Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne w Polsce na przykładzie wybranych miast. https://www.nik.gov.pl/kontrole/P/22/023/ (in Polish).
Nowak, M. J. (2021). The spatial management system in Poland: The categorisation of the problem from the perspective of the literature on the subject. Zarządzanie Publiczne, 55(1), 23-34. https://doi.org/10.15678/ZP.2021.55.1.03
Nowak, M. J., & Dziedzic-Bukowska, J. (2024). Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne: analiza najnowszych zmian. Warszawa: Wydawnictwo C.H. Beck. https://www.ksiegarnia.beck.pl/22000-planowanie-przestrzenne-po-zmianach-joanna-dziedzic-bukowska (in Polish).
Nowak, M. J., Dühr, S., Peña, S., Batsuuri, B., Fast, V., Fidélis, T., Gagakuma, D., He, Z., Khavarian-Garmsir, A. R., Legutko-Kobus, P., Moyano, B., Sugar, M., Peres, O. M., & Blaszke, M. (2024). An international comparison of the scope and instruments of local spatial planning. Town Planning Review, 95(2), 197–217. https://doi.org/10.3828/tpr.2023.40
Panagiotopoulou, M., & Stratigea, A. (2017). Spatial data management and visualization tools and technologies for enhancing participatory e-planning in smart cities. In A. Stratigea, E. Kyriakides, & C. Nicolaides (Eds.), Smart cities in the Mediterranean: Coping with sustainability objectives in small and medium-sized cities and island communities (pp. 31-57). Cham: Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-319-54558-5_2
Poorazizi, M. E., Steiniger, S., & Hunter, A. J. S. (2015). A service-oriented architecture to enable participatory planning: An e-planning platform. International Journal of Geographical Information Science, 29(7), 1081–1110. https://doi.org/10.1080/13658816.2015.1008492
Promińska, M. (2023). Zdrowa urbanistyka: nowy standard planowania przestrzennego. Warszawa: Wydawnictwo PWN. https://ksiegarnia.pwn.pl/Zdrowa-Urbanistyka,1031256360,p.html (in Polish).
Prus, B. (2012). Sytuacja planistyczna w Polsce - studium porównawcze. Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich, 2, 123–135. https://agro.icm.edu.pl/agro/element/bwmeta1.element.agro-9e8e7f34-e2e1-495e-93ce-4109f5d03fb8 (in Polish).
Salamin, G. (2023). The mapping of forms of spatial planning: An instrument-oriented tool for the international comparison of spatial planning activities. European Spatial Research and Policy, 30(1), 55–78. https://doi.org/10.18778/1231-1952.30.1.03
Santos, B. (2017). E-government, e-governance and urban planning: Towards a complete digital planning process. In A. Kő & E. Francesconi (Eds.), Electronic government and the information systems perspective (pp. 52–63). Cham: Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-319-64248-2_4
Stawasz, D. (2017). Spójność planowania strategicznego oraz planowania przestrzennego jako warunek sprawnego zarządzania rozwojem miasta. Zarządzanie Publiczne, 4(40), 403–413. https://doi.org/10.4467/20843968ZP.17.031.8015 (in Polish).
Śleszyński, P. (2006). Zaawansowanie i uwarunkowania prac planistycznych w gminach: wnioski dla polityki regionalnej. Studia Regionalne i Lokalne, 3(25), 25–47. https://bazekon.icm.edu.pl/bazekon/element/bwmeta1.element.ekon-element-000171252707 (in Polish).
Uchwała Nr 239 z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie przyjęcia Koncepcji Przestrzennego Zagospodarowania Kraju 2030 (M.P. z 2012 r., poz. 252). https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=wmp20120000252&type=2 (in Polish).
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. 2003 r., nr 80 poz. 717). https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=wdu20030800717 (in Polish).
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. 1994 r., nr 89 poz. 415). https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU19940890415 (in Polish).
Ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2023 r., poz. 1688). https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20230001688 (in Polish).
Wang, H., Song, Y., Hamilton, A., & Curwell, S. (2007). Urban information integration for advanced e-planning in Europe. Government Information Quarterly, 24(4), 736–754. https://doi.org/10.1016/j.giq.2007.04.002
Wańkowicz, W., Lipińska, H., & Kępkowicz, A. (2016). Gospodarowanie przestrzenią. Poszukiwanie modelu decyzyjnego. Zarządzanie Publiczne, 3(37), 52–61. https://doi.org/10.15678/ZP.2016.37.3.04 (in Polish).
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International License.
Copyright (c) 2025 Economics and Environment